Samariaid Cymru yn lansio gwersi iechyd emosiynol ar Ddiwrnod Atal Hunanladdiad Y Byd

Heddiw mae Samariaid Cymru wedi lansio DYEG (Datblygu Ymwybyddiaeth Emosiynol a Gwrando), set o adnoddau addysgu dwyieithog, di-dâl sydd wedi’u cynllunio i wella iechyd emosiynol a hybu ymddygiad ceisio cymorth ymysg pobl ifanc mewn ysgolion a lleoliadau addysgol yng Nghymru. Cynhelir y lansiad ar Ddiwrnod Atal Hunanladdiad y Byd, menter fyd-eang i ymestyn allan i’r rheiny sydd â risg o ladd eu hunain.

Mae gan lawer o bobl ifanc yng Nghymru agweddau negyddol at anawsterau iechyd meddwl ymysg eu cyfoedion ac yn osgoi ceisio cymorth â’u problemau emosiynol. Mae’r Good Childhood Report 2012 yn dweud bod y rhan fwyaf o blant yn fodlon â’u bywydau ar y cyfan, ond nad yw oddeutu un o bob 11 (9%) yn hapus. Mae hyn yn gyfystyr â hanner miliwn o blant yn y Deyrnas Unedig rhwng 8 a 15 oed sydd â llesiant isel ar unrhyw adeg. Gall darparu ac addysgu iechyd ac ymwybyddiaeth emosiynol mewn lleoliadau addysgol helpu gyda sgiliau cyfathrebu, sgiliau cymdeithasol, cydweithredu, gwydnwch, ymdeimlad o optimistiaeth, empathi, hunan-dyb a sgiliau datrys problemau.

Yn ychwanegol at hyn, dangosodd The Impact of Pupil Behaviour and Wellbeing on Educational Outcomes, adroddiad gan y Childhood Wellbeing Research Centre, fod gan blant â lefelau uwch o les emosiynol, ymddygiadol a chymdeithasol, ar gyfartaledd, lefelau uwch o gyflawniad academaidd a’u bod yn ymgysylltu mwy â’u haddysg. Mae plant sydd â lles emosiynol da’n gwneud cynnydd da yn yr ysgol gynradd ac yn ymgysylltu yn yr ysgol uwchradd.

Mae Samariaid Cymru wedi dweud, er bod hunanladdiad yn beth prin, mae’n un o brif achosion marwolaethau yn yr arddegau. Yng Nghymru, rydym yn gweld cynnydd sylweddol yn y ffactorau a all gyfrannu at fwriad hunanladdol. Ar hyn o bryd mae hunan-niwed, derbyniadau ar gyfer anhwylderau bwyta ac atgyfeiriadau i wasanaethau iechyd meddwl ledled Cymru yn fwy niferus nag erioed ymysg plant a phobl ifanc yng Nghymru.

Er bod achosion hunanladdiad yn gymhleth, gall y ffactorau hyn gynyddu risg trallod emosiynol a chyfraddau hunanladdiad ymysg pobl ifanc. Gallai mesurau atal, megis addysgu a meithrin gwydnwch emosiynol mewn lleoliadau addysgol, gynyddu ymddygiad ceisio cymorth a gostwng nifer y bobl ifanc sy’n dioddef trallod emosiynol.  

Medd Sarah Stone, Cyfarwyddwr Gweithredol Cymru -

“Rydyn ni’n awyddus i gynorthwyo ysgolion yng Nghymru i ymgysylltu’n fwy gyda phobl ifanc agored i niwed. Nod ein rhaglen DYEG yw gwella’r ddealltwriaeth o iechyd emosiynol a gwella strategaethau ymdopi effeithiol ymysg pobl ifanc trwy eu rhaglen ABCh. Mae meithrin dealltwriaeth o iechyd emosiynol a hybu ymddygiad ceisio cymorth yn hanfodol er mwyn creu cyfleoedd i bobl ifanc yng Nghymru.

Mae’r Samariaid yn credu y gallwn, trwy ddod o hyd i ffyrdd o ymateb i bobl sydd mewn trallod, wneud gwahaniaeth sylweddol i’r gyfradd hunanladdiad. Rhaid inni gydweithio, yn lleol ac yn genedlaethol, i sicrhau newid gwirioneddol yng Nghymru.’

Dywedodd y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol, yr Athro Mark Drakeford:

“Mae’r Samariaid yn darparu gwasanaeth hollbwysig ac rwy’n falch eu bod yn cefnogi ein strategaeth, Siarad â Fi 2, i leihau hunanladdiad a hunan-niwed. Bydd DYEG yn adnodd gwych i helpu gyda hyn ac i gynorthwyo athrawon wrth hybu iechyd a lles emosiynol da. Bydd yn cynnig cyfle i blant a phobl ifanc drafod materion anodd mewn amgylchedd diogel a chefnogol.”

Bydd lansiad DYEG, a gynhelir yng nghanol dinas Caerdydd ar Ddiwrnod Atal Hunanladdiad y Byd, yn cynnwys araith gan Mark Drakeford AC, y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol. Bydd Dr Ann John, athro cyswllt ym Mhrifysgol Abertawe sy’n cadeirio grwp cynghori cenedlaethol Llywodraeth Cymru ar atal hunanladdiad a hunan-niwed, hefyd yn rhoi anerchiad ar Hunanladdiad, hunan-niwed a’u hatal ymysg pobl ifanc.

I gael gwybod mwy am DYEG, ewch i www.samaritans.org/DEAL

Yn ddiweddar lansiodd Samariaid Cymru ei maniffesto ar gyfer Etholiadau Cynulliad Cenedlaethol Cymru 2016, ‘Pedwar Cam i Achub Bywydau’. Nod y maniffesto yw nodi’r ffyrdd gorau o leihau hunanladdiad yng Nghymru.

Mae’r Samariaid ar gael bob awr o’r dydd a’r nos, bob un dydd o’r flwyddyn. Maen nhw’n darparu lle diogel i unrhyw un sy’n cael trafferth i ymdopi, pwy bynnag ydyn nhw, sut bynnag maen nhw'n teimlo, beth bynnag mae bywyd wedi’i wneud iddyn nhw.
 
Ffoniwch 116 123 (mae’r rhif hwn yn DDI-DÂL ac ni fydd yn ymddangos ar eich bil ffôn) neu ffoniwch y llinell Gymraeg ar 0808 164 0123 (gellir ffonio’r rhif hwn yn ddi-dâl ac mae’r llinell ar agor o 7pm i 11pm 7 diwrnod yr wythnos). Gallwch hefyd anfon neges e-bost at jo@samaritans.org neu fynd i www.samaritans.org i gael hyd i fanylion y gangen agosaf.


– DIWEDD –